Czym jest autokonsumpcja energii z fotowoltaiki?
Autokonsumpcja energii elektrycznej produkowanej przez domową instalację fotowoltaiczną to nic innego jak jej wykorzystanie na własne potrzeby w momencie, gdy instalacja produkuje energię. Problem w tym, że energia elektryczna, w odróżnieniu od energii skumulowanej w paliwach (węglu, ropie, drewnie), jest trudna do przechowywania. Proces wytwarzania i zużywania energii ma dużą dynamikę: nadwyżki trafiają automatycznie do sieci energetycznej. Oznacza to, że jeżeli nie masz magazynu energii (odpowiednio pojemnego akumulatora lub zestawu akumulatorów), to możesz zużywać produkowaną przez siebie energię wyłącznie na bieżąco.
Dlaczego zwiększenie autokonsumpcji jest opłacalne?
Ideałem byłoby całkowite wykorzystanie całej wyprodukowanej energii. Jednak polscy prosumenci zużywają na bieżąco zaledwie 20–30% prądu z fotowoltaiki. Reszta trafia do sieci. Ostateczny bilans tej operacji zależy od sposobu rozliczania się prosumenta:
- net-metering (system opustów) – z każdej kilowatogodziny odprowadzonej do sieci energetycznej otrzymasz zwrot w wysokości 0,8 kWh (instalacje do 10 kWp) lub 0,7 kWh (instalacje powyżej 10 kWp);
- net-billing – sprzedajesz nadwyżki do sieci po aktualnej cenie rynkowej, a braki uzupełniasz po aktualnych cenach operatora
Niezależnie od sposobu rozliczania się prosumenta kluczem do sukcesu, czyli wysokich oszczędności jest autokonsumpcja: fotowoltaika jest tym bardziej opłacalna, im więcej wyprodukowanej energii zużywasz na własne potrzeby.
![]()
Jesteś ciekawy, ile zaoszczędzisz na instalacji fotowoltaicznej? Skorzystaj z kalkulatora rozliczenia fotowoltaiki w systemie net-billing!
Jak zwiększyć autokonsumpcję energii ze słońca? 5 sposobów
Jeśli jesteś właścicielem domu z instalacją fotowoltaiczną, pamiętaj o tym, że zwiększenie wskaźnika autokonsumpcji warto zacząć od zmiany nawyków. Planuj prace domowe, do których wykonywania wykorzystujesz narzędzia zasilane prądem, w godzinach, kiedy Twoja instalacja produkuje najwięcej prądu. Pralka, suszarka czy zmywarka to nie wszystkie urządzenia, których pracę możesz planować na okres największej produkcji energii przez instalację. Planuj w ten sposób również prace remontowo-budowlane, koszenie trawy latem czy ładowanie wszelkiego rodzaju akumulatorów.
Przy odpowiednim planowaniu osiągalna jest autokonsumpcja energii z fotowoltaiki na poziomie 40%, a nawet większa. Dostępne sposoby zebraliśmy w pięciu blokach:
1. Magazynowanie energii – 2 sposoby
Najbardziej oczywistym sposobem zwiększenia autokonsumpcji energii z własnej produkcji jest magazynowanie nadwyżek, które powstają w pikach produkcyjnych (godziny południowe w słoneczne dni) i wykorzystywanie w okresach, gdy rośnie zapotrzebowanie, a panele słoneczne nie pracują (noc).
Magazynowanie energii może odbywać się przynajmniej na dwa sposoby:
- magazyn energii – to pojedyncze lub połączone w zestawy akumulatory LiFePO4 (litowo-żelazowo-fosforanowe);
- magazyn ciepłej wody – prosta modernizacja instalacji elektrycznej (dodanie jednego sterownika) pozwala skierować nadmiar energii do zasilenia grzałki bojlera, który utrzyma temperaturę do wieczora, gdy domownicy zużywają najwięcej ciepłej wody (biorą kąpiel, piorą, zmywają). Podobną funkcję będzie pełnić pompa ciepła z możliwością podgrzewania ciepłej wody użytkowej.
![](https://lepiej.tauron.pl/wp-content/uploads/2023/03/fotowoltaika-autokonsumpcja-2-1024x536.jpg)
2. Zastosowanie elektrycznych systemów chłodzenia
Jeżeli zamierzasz systemowo zwiększyć autokonsumpcję, możesz także rozważyć montaż klimatyzacji. Inwestycja w klimatyzator także pozwoli powiększyć autokonsumpcję w okresie letnim, kiedy jej poziom jest najniższy. Klimatyzator może także ogrzewać pomieszczenia w okresach przejściowych, zwiększysz wówczas autokonsumpcję jesienią i wiosną. Z kolei posiadacze samochodów elektrycznych mogą wykorzystać energię słoneczną do ładowania baterii.
Przeczytaj również: Czy pompa ciepła bez fotowoltaiki się opłaca?
Pamiętaj również, że pompa ciepła może służyć nie tylko do ogrzewania i chłodzenia, lecz także do wytwarzania c.w.u. (ciepła woda użytkowa). Wodę w izolowanym termicznie bojlerze nagrzewa pompa ciepła, a energię niezbędną do jej pracy zapewnia instalacja PV.
3. Elektromobilność, elektronarzędzia i urządzenia akumulatorowe
Jeżeli chcesz maksymalnie wykorzystać własną produkcję prądu, postaw na elektromobilność. Zamień pojazdy spalinowe na środki transportu napędzane silnikami elektrycznymi: samochody, motory, skutery, rowery czy hulajnogi.
Wybieraj elektronarzędzia, maszyny i urządzenia zasilane akumulatorowo. Te możesz ładować wtedy, gdy Twoja fotowoltaika produkuje prąd. Dzięki temu znacznie obniżysz zapotrzebowanie na energię pobieraną z sieci publicznej. Jednocześnie wzrośnie autokonsumpcja prądu z fotowoltaiki. Jeśli produkujesz energię ze słońca, warto zrezygnować również z kuchni gazowych na rzecz płyt elektrycznych lub indukcyjnych.
4. Planowanie pracy domowych instalacji i urządzeń
Przy wykorzystywaniu systemu inteligentnego domu lub programatorów domowych instalacji i urządzeń możesz zarządzać czasem pracy i momentem uruchamiania pralek, zmywarek, bojlerów elektrycznych. Optymalną porą do ich załączenia są godziny południowe w słoneczne dni.
Warto też świadomie stosować ładowarki, w tym szczególnie stacje ładowania pojazdów elektrycznych. Jeżeli to tylko możliwe, korzystaj z nich w pikach wydajności instalacji fotowoltaicznej. Możesz też wejść w kooperację z sąsiadem: w zamian za możliwość naładowania samochodu skorzystasz z darmowego transportu do pracy czy innych bonusów, na które zgodzą się obie strony.
5. Optymalnie dobrana moc instalacji fotowoltaicznej
Kluczowe znaczenie dla zwiększenia autokonsumpcji energii z fotowoltaiki ma odpowiednio dobrana liczba i wydajność paneli. Ogólna zasada mówi, że moc instalacji powinna być równa rocznemu zapotrzebowaniu. Na przykład gospodarstwo domowe, które zużywa rocznie 4 MWh, potrzebuje instalacji o mocy około 4 kWp. Pamiętaj jednak, że zapotrzebowanie na prąd nie jest stałe we wszystkich porach doby i roku – podobnie jak produkcja energii z fotowoltaiki.
Zazwyczaj są to wartości rozbieżne, bo pik produkcji przypada w godzinach południowych, gdy domownicy przebywają w szkole lub w pracy, co sprawia, że zapotrzebowanie gwałtownie spada. Z kolei szczytowe zapotrzebowanie na energię dotyczy godzin popołudniowych i wieczornych, gdy produkcja prądu w ogniwach ustaje.
Z kolei instalacje wschód – zachód często idealnie wpisują się w nasz profil zużycia energii. Musisz mieć jednak świadomość, że roczna produkcja w tym przypadku jest niższa w porównaniu do instalacji zlokalizowanych na południe.
Jeżeli nie zastosujesz proponowanych wyżej rozwiązań (magazyn energii, ładowanie akumulatorów w pojazdach, uruchamianie urządzeń domowych w pikach produkcyjnych), większość wyprodukowanej energii trafi do sieci (70-80%). Jeżeli roczna wydajność instalacji jest nieco poniżej średniego rocznego zapotrzebowania, to poprawia się znacznie autokonsumpcja energii (procent prądu zużywanego na bieżąco, a nie odprowadzanego lub sprzedawanego do sieci). Ostateczną decyzję o dopasowaniu mocy instalacji skonsultuj ze specjalistą od fotowoltaiki – zapraszamy do kontaktu z ekspertami TAURONA!
Każdy sposób na zwiększenie autokonsumpcji energii elektrycznej z fotowoltaiki przynosi korzyści dla Twojego budżetu. Równie istotne jest to, że każde urządzenie zasilane zieloną energią przyczynia się do ograniczenia wydobycia i spalania paliw kopalnych, czyli degradacji środowiska naturalnego i emisji gazów cieplarnianych. Zastosuj porady z artykułu – tnij koszty i bądź eko!